Galapagos…γεύση από τα χαμένα νησιά! (Μέρος 1ο)

In the struggle for survival, the fittest win out at the expense of their rivals because they succeed in adapting themselves best to their environment. (Charles Darwin)

Στον αγώνα για επιβίωση, οι καλύτεροι θα κερδίσουν σε βάρος των αντιπάλων τους επειδή κατάφεραν να προσαρμοστούν καλύτερα στο περιβάλλον τους.(Charles Darwin)

Επίκαιρα όσο ποτέ, τα λόγια ενός ανθρώπου που έζησε σχεδόν 170 χρόνια πριν!!!

Τρέλα, φυγή, ματαιοδοξία, περιέργεια ή όνειρο; Ή λίγο απ’ όλα αυτά μαζί, μας έδειξαν το δρόμο για την απομακρυσμένη αυτή γωνιά του Ειρηνικού; Έχει όμως καμία σημασία να ψάχνουμε την απάντηση σε ένα τέτοιο ερώτημα; Και βέβαια όχι! Το μόνο που έχει τελικά σημασία είναι το ότι, ακόμη και τώρα που όλα μοιάζουν τόσο δύσκολα, εμείς πήραμε τη μεγάλη απόφαση και δώσαμε στους εαυτούς μας την ευκαιρία να γίνουν, έστω και για λίγο, πολίτες «στην πρωτεύουσα του παραδείσου» όπως αναγράφεται στη μεγάλη ταμπέλα του μικρού αεροδρομίου του San Cristobal…

Οι ατελείωτες ώρες πτήσεων μας άφησαν άπειρο χρόνο συζητήσεων σχετικά με όλ’ αυτά που είχαμε διαβάσει για την Isabella, το Darwin, τη Santa Cruz, το Seymour, το Wolf, την Floreana, την Espanola και τα υπόλοιπα νησιά που απαρτίζουν το απομακρυσμένο αρχιπέλαγος των Galapagos. Εύλογα κάθε τόσο στην κουβέντα μας προέκυπταν ερωτήσεις όπως για παράδειγμα, θα ήταν άραγε το θέαμα αντάξιο της φήμης που ακολουθεί τα νησιά; Θα έφτανε τελικά και σε εμάς αυτό το περίεργο άγγιγμα της φύσης, που βιβλία και ντοκιμαντέρ εικάζουν ότι, μόνο εκεί μπορεί κάποιος να το νοιώσει;  Θα συναντούσαμε και εμείς όλα αυτά τα περίεργα όντα, που φιλοξενούνται χρόνια τώρα μόνο σε αυτό το σκληρό χερσαίο και υποθαλάσσιο ηφαιστειακό σκηνικό; Θα αφουγκραστούμε άραγε, έστω και για λίγο, αυτό που κάποτε αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για τον Δαρβίνο και τον βοήθησε να αναπτύξει την περιβόητη θεωρία της εξέλιξης των ειδών;  Τι αίσθηση, ποιο άρωμα και ποια γεύση τελικά θα μας άφηναν τα νησιά, που η ομίχλη τα κάνει ακόμη και τώρα, να μοιάζουν χαμένα;

Οι σκέψεις ανακατεύονταν με τις εικόνες των αιθέρων και τα συναισθήματα εναλλάσσονταν συνεχώς μέσα μας, με αυτό της αδημονίας να είναι ο αρχηγός που έπαιζε μαζί μας, αγγίζοντας χορδές καλά κρυμμένης παιδικότητας. Μετά από περίπου 18 ώρες στα σύννεφα, κυριολεκτικά και μεταφορικά, το πρώτο μέρος ενός ατελείωτου αεροπορικού ταξιδιού έφτανε στο τέλος του, έχοντας διαγράψει μία πορεία που ενδιάμεσους σταθμούς είχε το Άμστερνταμ, το Bonaire και το Guayaquil, ενώ ο τελικός προορισμός ήταν το Quito, η πρωτεύουσα του Ισημερινού, που βρίσκεται σε υψόμετρο μερικών χιλιάδων μέτρων. Με τη μία από τις δύο βαλίτσες που κουβαλούσαν τους καταδυτικούς μας εξοπλισμούς να αγνοείται, δεν πετύχαμε ένα εντυπωσιακό καλωσόρισμα, αλλά ως γνωστόν, αυτά έχει η μοίρα του κάθε ταξιδιώτη… Το ας πούμε αίσιο τέλος, αφού η βαλίτσα έφτασε μισοκατεστραμμένη, ήρθε το επόμενο πρωινό, όταν τρέχαμε από το διεθνές αεροδρόμιο σε αυτό των εσωτερικών πτήσεων, τα οποία ήταν ευτυχώς παρακείμενα, προκειμένου να προλάβουμε «το μεγάλο πουλί» που θα μας μετέφερε τελικά στον πολυπόθητο προορισμό.

Γυρνώντας  το χρόνο κάποια βήματα πίσω, θα γυρίσουμε στην πόλη του Quito, που ανήκει στην πολιτιστική κληρονομιά της UNESCO! Εκεί  είχαμε την ευκαιρία για μία ολόκληρη ημέρα, να αποτυπώσουμε μερικές εντυπωσιακά αλλοπρόσαλλες εικόνες από «το πανηγύρι των τρελών», που εξελισσόταν εκείνο το κυριακάτικο πρωινό, με έντονους ρυθμούς σε μερικά από τα πιο κεντρικά σημεία της παλιάς πόλης. Τα σπίτια αμφιθεατρικά κτισμένα στην πλαγιά του λόφου, εξέπεμπαν μια ιδιαίτερη γοητεία που επισκιαζόταν μόνο από την πληθωρική παρουσία των  εκκλησιών, που αφθονούσαν στην εκουαντοριανή πρωτεύουσα. Οι τελευταίες, λόγω της αργίας, ήταν ασφυκτικά γεμάτες από κόσμο, που παρακολουθούσε με ιδιαίτερη κατάνυξη τη θεία λειτουργία. Το μόνο που έλειπε από τη θεατρική ατμόσφαιρα της πόλης ήταν η μορφή του Κουασιμόδου, κρεμασμένη στο ψηλό καμπαναριό του επιβλητικού καθεδρικού, που κοσμούσε με τρόπο απόλυτο τη γραφική  πρωτεύουσα.

Οι δρόμοι γύρω από το ιστορικό κέντρο ήταν αποκλεισμένοι για τα μηχανοκίνητα μέσα, αλλά ασφυκτιούσαν από μικροπωλητές, επαίτες, ζωγράφους, μουσικούς και απλούς θεατές που απολάμβαναν δίχως άλλο τον παλμό της πόλης. Ατελείωτα happenings που είχαν να κάνουν με διάφορα παιχνίδια για μικρούς και μεγάλους, με διαφόρων τύπου εκθέσεις, με παντομίμα ή μαριονέτες, ακόμη και με αυτοσχέδιες μηχανές που έφτιαχναν παγωτά ή γρανίτες και ότι άλλο μπορεί να επιστρατεύσει η ανθρώπινη φαντασία, διαδραματιζόντουσαν καταμεσής του δρόμου, χαρίζοντας μια πολύχρωμη νότα στην περιρρέουσα ατμόσφαιρα.

Άντρες μάλλον όχι και τόσο όμορφοι οι ντόπιοι, μικροκαμωμένοι, σκουρόχρωμοι,  με βλέμμα ίσως λίγο επιφυλακτικό ή βλοσυρό, πρόδιδαν κάτι μάλλον απόμακρο και διαφορετικό! Και οι γυναίκες όμως, μελαμψές και μικρόσωμες και εκείνες, με ευφάνταστες κοτσίδες οι περισσότερες, θηλάζοντας ή απλά  κουβαλώντας νεογέννητα, σπάνια μας κοιτούσαν στα μάτια και έμοιαζαν να μη θέλουν και αυτές πολλά πολλά μαζί μας. Η πλειονότητα των ενδυματολογικών τους επιλογών, η οποία αν και συχνά άγγιζε τα όρια του κιτς, επέβαλε ένα δικό τους  ιδιαίτερο στυλ, το οποίο φυσικά ηχούσε πολύ ξένο σε σχέση με τα δικά μας πρότυπα. Αυτή η διαφορετικότητα τους όμως, υπογράμμισε δίχως άλλο μία από τις πιο γοητευτικές πτυχές αυτού του ταξιδιού, που αναμφισβήτητα κέρδισε την κορυφή των μέχρι τώρα ταξιδιωτικών μας επιλογών…

GALAPAGOS

Το φως της νέας ανατολής μας βρήκε επιβάτες μιας ακόμη πτήσης διάρκειας περίπου 2,5 ωρών, προκειμένου να καλύψουμε απόσταση περίπου 1000 χιλ. πετώντας πάνω από τον Ειρηνικό, όσο δηλαδή απέχουν σε ευθεία τα Galapagos από τον Ισημερινό, ώστε να ανακαλύψουμε μια άλλη διαφορετικότητα, αυτή του αρχιπελάγους, που περνάει μέσα από ατελείωτα φυσικά στοιχεία και μονοπάτια. Χωρίς αμφιβολία, μπήκαμε στη διαδικασία να διασχίσουμε δύο ωκεανούς θέλοντας όσο τίποτα άλλο να αγγίξουμε «το όνειρο των Galapagos», που σήμερα ενσαρκώνεται μέσα από μορφές ζωής που ξεπήδησαν εκατομμύρια χρόνια πριν, στην κυριολεξία μέσα από τη φωτιά!!!

Η επίσημη προσάρτηση των ηφαιστειακών νησιών των Galapagos στο Εκουαδόρ πραγματοποιήθηκε το 1832. Από το 1934 σε κάποια από τα νησιά φιλοξενούνται δρυμοί προστασίας άγριας χλωρίδας και πανίδας, ενώ το 1959 το αρχιπέλαγος ανακηρύχτηκε από την κυβέρνηση του Εκουαδόρ, το πρώτο Εθνικό Πάρκο, από το οποίο αργότερα προέκυψε το Galapagos Marine Reserve, ενώ την ίδια χρονιά, επιστήμονες και νατουραλιστές-φυσιολάτρες εγκαθίδρυσαν το διεθνές Ίδρυμα Διατήρησης Κάρολος Δαρβίνος( Charles Darwin Foundation-CDF). Έτσι το 97% όλων των περιοχών, εξαιρούνται μόνο κάποιες περιοχές που έχουν ακόμη μερικές εκατοντάδες αποίκων, θα μπορέσουν να προστατευθούν και να διατηρηθούν, καθώς ένας μόνιμος σταθμός  έρευνας συγκεντρώνει σε συνεχή βάση την απαραίτητη γνώση, που θα σταθεί αρωγός στην προσπάθεια  της κυβέρνησης, να εφαρμόσει σε βάθος χρόνου μια συνετή και αποτελεσματική διοίκηση.  Τέλος, από το 1960 ξεκινάει και ο οργανωμένος τουρισμός, που σήμερα αγγίζει περίπου τις 200.000 άτομα και φυσικά συνεχίζει να έχει ανοδικούς ρυθμούς.

Με γνώμονα λοιπόν τη διατήρηση του χερσαίου και υποθαλάσσιου κόσμου των Galapagos, τα τελευταία 60 χρόνια το Εκουαδόρ συνάπτει συνεργασίες με τον υπόλοιπο κόσμο, που έχουν συντελέσει στο να βελτιωθούν πολλές πτυχές του αρχιπελάγους. Έτσι ενδημικοί πληθυσμοί χλωρίδας και πανίδας που είχαν φτάσει στο χείλος της εξαφάνισης, τώρα παρουσιάζουν ασφαλείς συγκεντρώσεις, καθώς έχουν πια απομακρυνθεί οι φυσικοί τους εχθροί, που ήρθαν στα νησιά μαζί με τον αποικισμό. Πολυάριθμες επιστημονικές ανακαλύψεις έχουν έρθει στο φως της δημοσιότητας, περιλαμβάνοντας μια σειρά νέων ειδών, όπως και την ανακάλυψη φυτών και ζώων που θεωρούνταν μέχρι τώρα εξαφανισμένα. Ενδελεχείς έρευνες έχουν ρίξει φως στην εξελικτική διαδικασία των πληθυσμών, ενώ μελέτες γενετικής έχουν επαναπροσδιορίσει το χάρτη των ειδών, ενδημικών και αφιχθέντων, καθώς και της βιοποικιλότητας που υπάρχει σε χερσαίο και υποθαλάσσιο περιβάλλον. Όλα αυτά, δίχως άλλο, έχουν χαρίσει τη φήμη στα Galapagos  της παγκόσμιας ναυαρχίδας της διατήρησης.

Το αρχιπέλαγος αποτελείται από 7.880 τ. χμ. γης που είναι απλωμένα πάνω σε 45.000τ.χμ. ωκεανού. Αναφερόμενοι στα μεγαλύτερα σε μέγεθος νησιά, κοιτώντας το χάρτη του αρχιπελάγους με φορά από τα αριστερά προς τα δεξιά, συναντάμε μετά την Fernandina,  την Isabela, ένα σχετικά νέο νησί, που είναι το μεγαλύτερο σε έκταση και το μοναδικό που προέρχεται από την ηφαιστειογενή δράση έξι πυρήνων. Τα άλλα νησιά προήλθαν το κάθε ένα, από ένα και μόνο ηφαίστειο διαμορφώνοντας ένα σκληρό απογυμνωμένο τοπίο με πινελιές μοναδικής στοιχειωμένης ομορφιάς.  Στο κέντρο συναντάμε το Santiago, την Βaltra, τη Santa Fe, το Seymour και τη Santa Cruz, το νησί με τη μεγαλύτερη τουριστική ανάπτυξη, που διαθέτει το λιμάνι του Puerto Ayora, απ’ όπου ξεκινούν οι πιο σημαντικές περιηγήσεις. Ένα στενό θαλάσσιο πέρασμα χωρίζει τη Santa Cruz από την Baltra, όπου βρίσκεται το σπουδαιότερο αεροδρόμιο και το οποίο συνδέεται με το Puerto Ayora με τακτικά δρομολόγια ενός φεριμπότ και αρκετών λεωφορείων. Τέλος, στο Isla San Cristobal, το πιο ανατολικό από τα νησιά βρίσκεται η πρωτεύουσα το Puerto Baquerizo Moreno, μερικά ξενοδοχεία και ένα ακόμη αεροδρόμιο!

Το πιο νότιο κομμάτι απαρτίζουν η Espanola και η Santa Maria ή όπως είναι ευρύτερα γνωστή Floreana, που διαθέτει το μοναδικό Devil’s Crown. Πρόκειται για ένα μισοβυθισμένο ηφαιστειακό κώνο, η κορυφή του οποίου εξέχει από την επιφάνεια του ωκεανού και είναι ένα από τα καταπληκτικότερα θαλάσσια αξιοθέατα των νησιών. Το αρχιπέλαγος συμπληρώνουν δυο μικρά νησιά, το Wolf και το Darwin, που βρίσκονται απομονωμένα στα βόρεια και τα οποία συγκαταλέγονται στα κορυφαία καταδυτικά σημεία του πλανήτη!!!

Λόγω αυτής της σημαντικότητας, τα νησιά αυτά θα είναι η αφετηρία απ όπου θα ξεκινήσει η αναβίωση των σημαντικότερων στιγμών του καταδυτικού μας ημερολογίου, που στη συνέχεια θα περάσει από επίσης διάσημα σημεία όπως αυτά των Cousin΄s Rock, Isla Lobos, San Cristobal και Bartholome, για να κλείσει με το Kicker Rock,  τον απόκρημνο, κωνικό βράχο που η διάβρωση έχει σχίσει στα δύο, αποτελώντας έτσι τις «συμπληγάδες πέτρες» των Galapagos!

ΚΑΤΑΔΥΣΕΙΣ ΣΤΟ WOLF

LAND SLIDE

Τεράστιοι μαύροι ογκόλιθοι γεννημένοι από την εκρηκτική ηφαιστειακή δράση κείτονται διάσπαρτοι στη μέση του ωκεανού 100 περίπου χιλιόμετρα βορειοδυτικά από το κέντρο της νησιωτικής συστάδας, συνθέτοντας το ηπειρωτικό και υποθαλάσσιο σκηνικό του απομακρυσμένου νησιού. Αν και πρόκειται για ένα μικροσκοπικό σε έκταση νησί, συγκεντρώνει πάνω και κάτω από τη θάλασσα μια απίστευτη βιοποικιλότητα, με αρκετά ενδημικά είδη, όπως π.χ. τα finch(σπίνοι), τα θαλάσσια iguana, τα πουλιά red-footed ή blue-footed & masked booby( ή απλά Σούλες), τις περιβόητες frigates – γνωστές και ως πειρατές των αιθέρων, τους θαλάσσιους ελέφαντες και άλλα πολλά… Οι εξαιρετικές αυτές φιγούρες αποζημιώνουν δίχως άλλο, όλους εκείνους που συμμετέχουν σε ένα από τα live-aboards που ταξιδεύουν τουλάχιστον  για 15 ώρες στα δαιδαλώδη μονοπάτια του Ειρηνικού, πολλές φορές  μέσα από σκληρές καιρικές συνθήκες, με προορισμό την απομονωμένη αυτή άκρη του αρχιπελάγους και τα οποία αποτελούν το μοναδικό τρόπο προσέγγισης!

Εμείς έχουμε επιλέξει το σκάφος CRUCEROS HUMBOLDT EXPLORER, το οποίο φυσικά έχει εμπνευστεί το όνομά του από το αντίστοιχο ψυχρό, ωκεάνιο ρεύμα, διάσημο και ως Peru Current, που ασκεί μεγάλες επιδράσεις στις υποθαλάσσιες θερμοκρασίες και το οποίο ευθύνεται σημαντικά για τις άφθονες συγκεντρώσεις που συναντά κανείς στα νερά που περικλείουν τα νησιά. Το σκάφος που έχει μήκος 32 μέτρα, μπορεί να φιλοξενήσει 16 δύτες, που διαθέτουν φυσικά κάποια εμπειρία. Στο σκάφος υπάρχουν 2 μεγάλα φουσκωτά, που μεταφέρουν πάντα τις 2 ομάδες στα διάφορα καταδυτικά σημεία, συνοδεία φυσικά των 2 πολύ έμπειρων τοπικών οδηγών. Τα panga, όπως συνηθίζουν να τα αποκαλούν στα briefings, ανεξαρτήτου καιρικών συνθηκών, ακολουθούν τους δύτες σε όλη τη φάση της κατάδυσης, ώστε να μπορούν ανά πάσα στιγμή να τους βοηθήσουν αν προκύψει ανάγκη. Το καταδυτικό deck είναι κατάλληλα διαμορφωμένο, ώστε οι φωτογράφοι του εκάστοτε γκρουπ να εξυπηρετούνται με άνεση και ασφάλεια. Στο οκταήμερο live-aboard εκτός από τις καταδύσεις, συμπεριλαμβάνεται και μία εκδρομή στα ορεινά της Santa Cruz, στις τεράστιες χελώνες των Galapagos, καθώς επίσης και μια επίσκεψη στο Charles Darwin Station, το κέντρο που έκανε την έννοια της διατήρησης του ευρύτερου περιβάλλοντος, θεσμό!!! Αν και το σκάφος διαθέτει σαφές καθορισμένο καταδυτικό πλάνο, εύκολα καταλαβαίνει κανείς με το που πατάει το πόδι του στο αρχιπέλαγος, ότι αιφνίδιες αλλαγές δύναται να προκύψουν, καθώς ο καιρός είναι αυτός που έχει πάντα τον τελευταίο λόγο!

Με μια ειδοποίηση λοιπόν από το Εθνικό Πάρκο για τριήμερο έκτακτων καιρικών φαινομένων και την ανατολή να μην έχει ακόμη προλάβει να χαράξει, βρισκόμαστε μια ανάσα από τη  θάλασσα, που μας υποδέχεται με άγριες διαθέσεις και μοιάζει να συνηγορεί  με τη γκρίζα μουντάδα του ουρανού. Απειλητικά σύννεφα καλύπτουν τα πάντα, αφήνοντας ελάχιστες αχτίδες να περνούν σποραδικά, αν και διανύουμε την εποχή ξηρασίας, που διαρκεί από τον Ιούλιο μέχρι το Δεκέμβριο και η οποία θεωρείται καλύτερη από τη ζεστή περίοδο που καλύπτει τους υπόλοιπους μήνες. Τα θαλασσοπούλια κρέμονται από τα κοφτερά βράχια της απότομης ακτογραμμής, πραγματοποιώντας διάφορες εντυπωσιακές πτήσεις μεταξύ ξηράς και θάλασσας. Τα δελφίνια αποδεικνύονται οι καλύτεροι οικοδεσπότες, αποτελώντας την πρώτη θερμή πινελιά, στο κατά τα άλλα ψυχρό σκηνικό. Κολυμπούν ομαδικά γύρω, κάτω ή πλάι από τα φουσκωτά, πραγματοποιώντας εντυπωσιακές φιγούρες αρκετά μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Αυτά θα σημάνουν και το υποβρύχιο καλωσόρισμα σε έναν πραγματικά μαγικό βυθό, όπου το ανακάτεμα των παγωμένων νερών της Ανταρκτικής σε συνδυασμό με τα τροπικά ρεύματα του Ειρηνικού δημιουργούν ένα μοναδικό και σπάνιο μείγμα υποθαλάσσιας βιοποικιλότητας, η οποία περιμένει να μας εντυπωσιάσει!

Ύστερα από μια αρνητική είσοδο στο νερό, κολυμπάμε γρήγορα μέχρι περίπου τα 28 μ. όπου γαντζωνόμαστε στις διάσπαρτες ηφαιστειακές πέτρες που κοσμούν το υποθαλάσσιο ανάγλυφο και αφηνόμαστε ακούσια στο έλεος των ρευμάτων. Η ένταση τους είναι τέτοια που με ευκολία κάνει τα σώματα μας να κινούνται σαν φτερά που παρασύρονται από τον άνεμο, τη μία φορά προς τη δεξιά κατεύθυνση και την άλλη φορά προς την αριστερή. Εμπειρία ομολογουμένως πρωτόγνωρη για εμάς, που μέχρι τώρα έχουμε βιώσει ρεύματα που κατευθύνονταν μόνο προς μία κατεύθυνση. Τα γάντια αποδεικνύονται σωτήρια επιλογή, ακόμη και για τους πιο δύσπιστους της ομάδας. Επιπλέον, φορώντας τις καινούριες μας 7 mm νιώθουμε ιδιαίτερα άνετα με τη θερμοκρασία του νερού, η οποία κυμαίνεται περίπου στους 20οC και ιδιαίτερα προστατευμένοι από την τραχύτητα του υποθαλάσσιου σκηνικού. Τέλος, η ορατότητα κυμαίνεται κάπου στα όρια της χρυσής μετριότητας , γεγονός που ομολογουμένως  μας προκαλεί αρκετές δυσκολίες στα θέματα φωτογράφισης.

Η συνολική μας εικόνα σε καμία περίπτωση δεν παραπέμπει σε εικόνα ανθρώπων που κάνουν διακοπές και κάποιος εύλογα μπορεί να αναρωτηθεί, γιατί άραγε θα πρέπει να υποβάλουμε τους εαυτούς μας σε τέτοιες δοκιμασίες; Γιατί απλά, το έντονο ρεύμα και η πλαγκτονική άλγη σημαίνουν τροφή, το κλειδί της ζωής, που ανοίγει την πόρτα στα ατελείωτα πλήθη!!! Χωρίς καμία διάθεση υπερβολής, ο κάθε αναγνώστης μπορεί δίπλα στη λέξη «πλήθη» να προσθέσει όποιο πιθανό αντιπρόσωπο του υποβρύχιου κόσμου του Ειρηνικού ωκεανού δύναται να γνωρίζει και το σίγουρο είναι ότι, αυτός έχει περάσει από μπροστά μας, και μάλιστα στη χρονική διάρκεια μίας και μόνο κατάδυσης. Πλήθη λοιπόν από Galapagos sharks, eagle ray, pacific creolefish, manta ray, silky sharks, tuna, trevally, hammerheads, yellow tailed surgeonfish & pelagic fish… μας περιστοιχίζουν ασταμάτητα και μάλιστα, αρκετές φορές, σε απόσταση αναπνοής.

Καθώς το θέαμα βρίσκεται σε εξέλιξη, αδρεναλίνη και ρεύματα παραβγαίνουν σε ένταση, την ώρα που εμείς καταγράφουμε εικόνες και συναισθήματα έχοντας μπλέξει τη φαντασία με την πραγματικότητα. Και μόνο που αυτή τη στιγμή αποτελούμε αληθινό κομμάτι, όσων μέχρι τώρα βλέπαμε σε ντοκιμαντέρ, το θεωρούμε μεγαλειώδες. Αμέτρητα φωτογραφικά κλικ, προς πάσα κατεύθυνση, προσπαθώντας να αιχμαλωτίσουμε το σύνολο του θεάματος. Η σκέψη που θέλει το αρχιπέλαγος να φιλοξενεί συνολικά πάνω από περίπου 450 είδη ψαριών, αλλά και 800 είδη από μαλάκια, μας δημιουργεί ενθουσιώδη συναισθήματα για τις μελλοντικές αποκαλύψεις που έρχονται… Όμως την ίδια στιγμή, η μερίδα του λέοντος των πρώτων εντυπώσεων αυτόματα πηγαίνει, όχι μόνο στους καρχαρίες που ήδη συναντήσαμε, αλλά και  στα υπόλοιπα είδη των μεγάλων κυνηγών όπως φάλαινες, φαλαινοκαρχαρίες, όρκες , που σίγουρα αναμένονται, καθώς γνωρίζουμε χωρίς αμφιβολία ότι κολυμπούν κάπου εκεί έξω! Μπορεί να είναι θέμα  αριθμητικής υπεροχής ή θέμα μεγέθους ή απλά να οφείλεται στο γεγονός ότι στο αρχιπέλαγος δεν υπάρχουν κοραλλιογενείς ύφαλοι, αλλά μόνο διάσπαρτα κοράλλια σε συγκεκριμένα σημεία, που οι δύτες καταχωρούν τελικά στο μυαλό τους τα Galapagos, σαν τις λεωφόρους των μεγάλων κυνηγών, βάζοντας κατά συνέπεια σε δεύτερη μοίρα την αξία όλων των macro θεμάτων…

SHARK BAY

 

Με βάση τις οδηγίες των τοπικών οδηγών, στο Wolf και στο Darwin μπορεί να επαναληφθούν πολλές καταδύσεις σε μία και μόνο τοποθεσία και οι καταδύσεις αυτές συνήθως δεν είναι ιδιαίτερα συνδεδεμένες ούτε με πολύ κολύμπι, ούτε με την κάλυψη ιδιαίτερα μεγάλων αποστάσεων. Τις περισσότερες φορές  οι δύτες μένουν γαντζωμένοι απλά στο σημείο που πέφτουν, χωρίς ίσως να χρειαστεί να αλλάξουν θέση ή απλά, αν το πέρασμα δεν είναι το αναμενόμενο με βάση πάντα τις εκτιμήσεις των αρχηγών, οι ομάδες κάνουν συνολικά μία ή δύο μετακινήσεις στη διάρκεια μιας κατάδυσης. Η παραμονή για αρκετή ώρα στο ίδιο σημείο και η κούραση που συσσωρεύεται από τις επαναλαμβανόμενες καταδύσεις, εύκολα γίνονται αιτίες απώλειας θερμότητας, γι αυτό και η επιλογή μιας 7mm στολής, ενώ μπορεί στην αρχή να ακουστεί υπερβολή, στην πράξη αποδεικνύεται ότι δεν είναι. Επιπλέον, σε αρκετές περιπτώσεις οι δύτες βρίσκονται κόντρα σε ισχυρά ρεύματα, κάτι που βέβαια απαιτεί, εκτός από εξαιρετική ψυχραιμία και καλή φυσική κατάσταση. Έτσι περίπου σκιαγραφείται ο δρόμος που πρέπει κάποιος να διανύσει, για να ολοκληρώσει με επιτυχία και ασφάλεια το πρόγραμμα 20 απαιτητικών καταδύσεων στα μαγεμένα νερά των Galapagos.

Καταδυόμενοι λοιπόν σε ένα παρόμοιο με το προηγούμενο υποθαλάσσιο σκηνικό, μάταια περιμένουμε τα ρεύματα να μας ταλανίσουν.. Ο Ειρηνικός ξεδιπλώνει την απρόβλεπτη πτυχή του, θέλοντας έτσι να σφραγίσει την άποψη που υποστηρίζει ότι, στον ωκεανό δεν υπάρχουν στεγανά και ασφαλή συμπεράσματα, που μπορούν να υπογραμμίσουν πάγιες καταστάσεις. «Τα πάντα ρει», όπως ακριβώς τα πολυπληθή γκρουπ ψαριών, που κολυμπούν στη φορά του ρεύματος και κάνουν το βυθό να μοιάζει με ένα πολύχρωμο χαλί από ψάρια. Αμέτρητοι σφυροκέφαλοι κινούνται σε όλα τα βάθη από τα 5, 10, 15,… μέτρα μετατρέποντας με τα πλήθη τους, το βαθύ μπλε του ωκεανού σε σκούρο γκρι. Οι αέρινες σιλουέτες τους λικνίζονται αρμονικά και χάνονται μαζί με το χρόνο στο άπειρο… Τα θηλυκά φέρουν έντονα σημάδια στις πλαϊνές τους πλευρές, που αποδεικνύουν τον επιθετικό τρόπο διεκδίκησης τους από τα αρσενικά!!!

Οι σφυροκέφαλοι είναι ζώα μυστηριώδη με παράξενη εξέλιξη που κινούνται ομαδικά, έχοντας αναπτύξει τους δικούς τους κώδικες επικοινωνίας. Αν και γενικά ανά τον κόσμο οι αριθμητικές τους συγκεντρώσεις έχουν σίγουρα επηρεαστεί από την έντονη ή παράνομη αλιεία, στα νησιά Wolf και Darwin απαντώνται σε πολυπληθής ομάδες και στην ουσία, αυτά τα δύο σήμερα αποτελούν κατεξοχήν τόπους αναπαραγωγής των ισχυρών κυνηγών. Άλλωστε σε αυτά τα μέρη οι ντόπιοι ψαράδες επιτρέπεται να ψαρεύουν μόνο σε συγκεκριμένα σημεία, χρησιμοποιώντας μόνο φυσικά μέσα. Αν ξένοι ψαράδες πιαστούν να ψαρεύουν παράνομα στο πάρκο τα πρόστιμα είναι τόσο τσουχτερά, όπως για παράδειγμα απώλεια σκάφους, οπότε κατά συνέπεια πολύ σπάνια δοκιμάζουν την τύχη τους. Εν μέρει, έτσι εξηγείται και η σημαντική αύξηση καρχαριών και ψαριών σε σχέση με τα περασμένα χρόνια…

Σήμερα λοιπόν οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι, οι σφυροκέφαλοι μέσω των ηλεκτρικών αισθητήρων τους έχουν τη δυνατότητα να εντοπίζουν τον ήχο της καρδιάς του θύματος την ώρα που φεύγει ή κρύβεται στην άμμο, μπορούν να κυνηγούν στο σκοτάδι, να μυρίζουν χωρίς να βλέπουν τη λεία τους, να διανύουν μεγάλες αποστάσεις και ενδεχομένως, να μπορούν να ακολουθούν κάποιο δίκτυο από γνωστά μονοπάτια. Αναμφισβήτητα πρόκειται για ζώα ευλύγιστα, γρήγορα, με κοινωνική ευφυΐα, πολυπλοκότητα στην κοινωνική τους συμπεριφορά, που κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει ότι, επιβάλλονται στις λεωφόρους των ωκεανών όπως λίγα ζώα.

Με τα βλέμματα μας λοιπόν καθηλωμένα στα υπέροχα αυτά πλάσματα, χάνουμε δίχως άλλο το παιχνίδι με το χρόνο και όσο και αν ξέρουμε ότι τα περιθώρια μας έχουν πραγματικά στενέψει, τόσο μένουμε αγκιστρωμένοι στα βράχια. Και ενώ τα πλήθη συνεχίζουν να συρρέουν μπροστά μας, τα μάτια αρνούνται πεισματικά να αποσυρθούν και έτσι μένουν τα σώματα μόνο έρμαια στο θυμό των ρευμάτων, που συν το χρόνω πήρε τέτοιες διαστάσεις, που για μία ακόμη φορά δοκιμάζουν τα όρια μας. Εκτός από τα πολυάριθμα κοπάδια μικρόσωμων ψαριών που μπλέκονται στα μονοπάτια που έχουν χαράξει οι  επιβλητικές γκρι σιλουέτες των σφυροκέφαλων, συναντάμε ακόμη παρέες από reef sharks, χελώνες, eagle ray, σμέρνες, barracuda και τόνους που προσπαθούν να βρουν τη θέση που τους αναλογεί στον αχανή ωκεανό, κερδίζοντας το δικό τους μερίδιο εντυπώσεων, το οποίο φυσικά υστερεί σε σχέση με αυτό των ιδιόμορφων καρχαριών.

Κατά τη διάρκεια αυτής της κατάδυσης τα μόνα  τελικά έμβια όντα που καταφέρνουν να κερδίσουν ισάξιο μερίδιο θαυμασμού είναι τα δελφίνια, που σε αριθμούς ισοφαρίζουν σχεδόν τους σφυροκέφαλους. Οι γυαλιστερές σιλουέτες τους λικνίζονται σαγηνευτικά φλερτάροντας διακριτικά με τη σκέψη που τα ήθελε να διαρρηγνύουν τις πολυπληθείς μάζες των ισχυρών… Όμως τα ευφυή θηλαστικά με την περίσσεια ευλυγισία που τα διακρίνει, την τελευταία στιγμή αλλάζουν κατεύθυνση επιλέγοντας τελικά το δρόμο προς την επιφάνεια, διατηρώντας έτσι τις απαραίτητες αποστάσεις ασφαλείας από τους επίδοξους κυνηγούς, αφήνοντας  εμάς να ταλαντευόμαστε ανάμεσα στο δέος και το θαυμασμό!!!

Με τις αέρινες σιλουέτες τους να κολυμπούν ανάμεσα μας, διανύουμε τη φάση της τρίλεπτης προληπτικής αποσυμπίεσης, εστιάζοντας την προσοχή μας στον αισθησιασμό και την αρμονία που διέπουν τις μεταξύ τους σχέσεις. Το μόνο μας πρόβλημα την ώρα που αιωρούμαστε στο ατελείωτο μπλε, είναι να μην παρασυρθούμε από το θέαμα και στην προσπάθεια μας να καταγράψουμε ένα αξιόλογο φωτογραφικό κλικ, βρεθούμε αιφνιδίως κάτω από τα 10 μ. αλλάζοντας ίσως και επικίνδυνα τα δεδομένα στα computer. Η παρουσία τους παραμένει καθηλωτική ακόμη και την ώρα που επιστρέφουμε με τα zodiac στο σκάφος, όπου εκτός από τα εντυπωσιακά τους πετάγματα, απολαμβάνουμε και τους ιδιαίτερους ήχους τους, που μοιάζουν  τα μεταξύ τους συνθήματα λίγο πριν αποσυρθούν στον ήρεμο κόλπο που έχουν επιλέξει για λίγες στιγμές θαλπωρής και χαλάρωσης…

(συνέχεια την επόμενη εβδομάδα)

Άρθρο από: Κατερίνα Κανελλοπούλου

Φωτογραφίες από : Βασίλη Αθανασίου

Βιβλιογραφία : Galapagos, Preserving Darwin’s Legacy